سیر تا پیاز بیمه اختیاری تأمین اجتماعی + محاسبه‌گر آنلاین مستمری ۱۴۰۴

حالا که با ابزار بالا سناریوهای مختلف را تست کردید، بیایید دقیق‌تر بررسی کنیم که قوانین و جزئیات این بیمه به چه صورت است…

بیمه اختیاری دقیقاً چیست و چه ماهیتی دارد؟

وقتی صحبت از «بیمه اختیاری» می‌شود، در واقع درباره نوعی از قرارداد با سازمان تأمین اجتماعی حرف می‌زنیم که در آن، شما آگاهانه تصمیم می‌گیرید امنیت آینده خود را به دست بگیرید. این بیمه برای کسانی طراحی شده که در حال حاضر تحت پوشش هیچ سازمان یا نهاد خاصی نیستند؛ مثلاً فریلنسرها، ورزشکاران، هنرمندان و یا حتی افرادی که مدتی در شرکتی شاغل بوده و حالا می‌خواهند سوابق بیمه‌ای خود را به صورت شخصی ادامه دهند تا زنجیره بازنشستگی‌شان قطع نشود.

در واقع، ماهیت این بیمه بر پایه «تداوم» است. سازمان تأمین اجتماعی به شما این اجازه را می‌دهد که بدون نیاز به کارفرما، خودتان به عنوان «بیمه‌پرداز» ظاهر شوید. نکته‌ی غم انگیزی که اینجا وجود دارد این است که شما در این حالت، هم سهم کارگر و هم سهم کارفرما را (با کمی تعدیل) پرداخت می‌کنید تا از تمام مزایای بلندمدت یک کارمند رسمی برخوردار شوید.

انواع بیمه‌های غیر‌اجباری

بسیاری از کاربران وقتی می‌خواهند خودشان را بیمه کنند، در میان نام‌های مختلف گم می‌شوند. به طور کلی، ما دو دسته اصلی داریم که اگرچه هر دو در ظاهر «اختیاری» هستند، اما قوانین و مبالغ متفاوتی دارند:

۱. بیمه اختیاری (با نرخ ۲۷ درصد):

این کامل‌ترین نوع بیمه خویش‌فرماست. وقتی شما این قرارداد را امضا می‌کنید، سازمان تأمین اجتماعی شما را تقریباً مانند یک کارمند رسمی می‌بیند. نرخ ۲۷ درصد شاید در نگاه اول زیاد به نظر برسد، اما باید بدانید که این مبلغ شامل «خدمات درمانی کامل» و «حق اولاد» (در زمان بازنشستگی) نیز می‌شود. در این نوع بیمه، شما هیچ هزینه‌ی اضافی برای دفترچه درمانی یا نسخه‌های الکترونیک پرداخت نمی‌کنید و سهم دولت نیز در آن لحاظ شده است.

۲. بیمه صاحبان حرف و مشاغل آزاد (نرخ‌های ۱۲٪، ۱۴٪ و ۱۸٪):

این دسته تنوع بیشتری دارد و برای کسانی است که می‌خواهند بر اساس بودجه خود، سطح پوشش بیمه را انتخاب کنند. این همان بخشی است که در محاسبه‌گر بالا با آن کار کردید. تفاوت بزرگ اینجاست که در مشاغل آزاد، «خدمات درمانی» اختیاری است؛ یعنی اگر بخواهید دفترچه داشته باشید، باید مبلغی مقطوع به عنوان «سرانه درمان» اضافه بر حق‌بیمه پرداخت کنید. همچنین نرخ ۱۲ درصد فقط شامل بازنشستگی است، در حالی که نرخ ۱۸ درصد، هم فوت و هم ازکارافتادگی را پوشش می‌دهد.

تفاوت‌های سرنوشت‌ساز انواع بیمه اختیاری

انتخاب بین «بیمه اختیاری ۲۷ درصد» و «بیمه مشاغل آزاد» یکی از مهم‌ترین تصمیمات مالی زندگی شماست. بگذارید خیلی شفاف بگویم؛ اگر برای شما مهم است که در دوران بازنشستگی حقوق بالاتری بگیرید و در طول دوران پرداخت، از خدمات درمانی بدون محدودیت استفاده کنید، بیمه اختیاری ۲۷ درصد با وجود هزینه بیشتر، در درازمدت سودآورتر است.

اما اگر در حال حاضر بودجه محدودی دارید و یا تحت پوشش بیمه درمانی همسر یا والدین خود هستید، بیمه مشاغل آزاد (مثلاً نرخ ۱۴ یا ۱۸ درصد) انتخاب هوشمندانه‌تری است؛ چون دیگر مجبور نیستید هزینه‌ی خدمات درمانی را که جای دیگری دارید، دوباره به تأمین اجتماعی بپردازید.

یک تفاوت کلیدی دیگر که اغلب نادیده گرفته می‌شود، بحث «ازکارافتادگی» است. در بیمه اختیاری ۲۷ درصد، پوشش ازکارافتادگی کامل است، اما در مشاغل آزاد، فقط در نرخ‌های بالاتر (۱۸ درصد) این امنیت برای شما فراهم می‌شود. پس اگر شغل شما ریسک بدنی دارد، هرگز سراغ نرخ‌های پایین نروید.

شرایط ثبت‌نام؛ آیا شما واجد شرایط هستید؟

یکی از دغدغه‌هایی که بسیاری از عزیزان هنگام مراجعه به ما مطرح می‌کنند، مسئله سن و سابقه است. سازمان تأمین اجتماعی برای حفظ تعادل منابع خود، قوانین مشخصی را وضع کرده که دانستن آن‌ها به شما کمک می‌کند تا بدون سردرگمی، بهترین تصمیم را بگیرید. بیایید این شرایط را با هم بررسی کنیم:

۱. شرط سابقه (کلید ورود به قرارداد):
برخلاف بیمه اجباری که شما از روز اول استخدام بیمه می‌شوید، در بیمه اختیاری شما باید یک «اعتبار اولیه» نزد سازمان داشته باشید. این اعتبار، داشتن حداقل ۳۰ روز سابقه پرداخت حق‌بیمه است. فرقی نمی‌کند این سابقه مربوط به سال‌ها پیش باشد یا همین ماه پیش؛ مهم این است که کد بیمه شما در سیستم فعال شده باشد.

۲. شرط سنی (مهم‌ترین فیلتر):
قانون عمومی این است که سن متقاضی (چه زن و چه مرد) در زمان انعقاد قرارداد باید حداکثر ۵۰ سال باشد. اما اگر شما بیش از ۵۰ سال سن دارید، اصلاً نگران نباشید! راه حل قانونی برای شما پیش‌بینی شده است:

• اگر سن شما مثلاً ۵۳ سال است، باید ۳ سال سابقه قبلی داشته باشید تا آن ۳ سال اضافه سن را پوشش دهد.
• یک قانون طلایی هم وجود دارد: اگر شما در طول زندگی خود، مجموعاً ۱۰ سال سابقه بیمه داشته باشید، دیگر هیچ شرط سنی برای شما وجود ندارد و در هر سنی که باشید می‌توانید قرارداد بیمه اختیاری را امضا کنید.

۳. معاینات پزشکی (اطمینان از سلامت): از آنجایی که سازمان در این بیمه متعهد به پرداخت مستمری ازکارافتادگی می‌شود، اگر از آخرین سابقه بیمه شما بیش از ۹ ماه گذشته باشد یا در زمان قرارداد بیش از ۱۰ سال سابقه نداشته باشید، ممکن است شما را به کمیسیون پزشکی معرفی کنند. این یک روال عادی برای اطمینان از سلامت اولیه شما در زمان شروع قرارداد است.

راهنمای گام‌به‌گام ثبت‌نام؛ از وب‌سایت تا اپلیکیشن هوشمند

برای رفاه حال بیمه‌شدگان، سازمان تأمین اجتماعی سه مسیر متفاوت را برای انعقاد قرارداد پیش روی شما گذاشته است. شما می‌توانید بسته به راحتی خود، یکی از این روش‌ها را انتخاب کنید:

روش اول: ثبت‌نام آنلاین از طریق سامانه خدمات الکترونیک (پیشنهادی)

این روش سریع‌ترین راه برای بستن قرارداد است. کافی است وارد نشانی eservices.tamin.ir شوید.

• ورود به پنل: در صفحه نخست، می‌توانید از طریق نام کاربری یا برای راحتی بیشتر، از طریق پنجره ملی خدمات دولت من (با کد ملی و شماره همراه) وارد شوید.

• انتخاب مسیر قرارداد: از منوی اصلی، مسیر بیمه‌شدگان > بیمه‌های خاص > انعقاد قرارداد بیمه اختیاری را دنبال کنید.

• بررسی و تایید شرایط: در این مرحله سامانه سوابق شما را چک می‌کند. در صورت تایید، اطلاعات هویتی و شعبه بیمه خود را بازبینی و تایید کنید.

• محاسبه و امضا: مبلغ درخواستی را وارد کرده، دکمه «محاسبه» را بزنید و در نهایت با تایید مفاد قرارداد، آن را امضا کنید. حالا می‌توانید از گزینه «پرداخت حق‌بیمه» اولین قبض خود را تسویه کنید.

روش دوم: استفاده از اپلیکیشن هوشمند «تأمین من»

اگر ترجیح می‌دهید تمام کارهای بیمه‌ای خود را با گوشی موبایل انجام دهید، اپلیکیشن «تأمین من» بهترین ابزار برای شماست. محیط این نرم‌افزار بسیار ساده طراحی شده و دسترسی به خدمات را سریع‌تر می‌کند.

• پس از نصب و ورود به اپلیکیشن، در صفحه اصلی مطابق تصویر زیر، گزینه‌های مختلفی از جمله «انعقاد قرارداد بیمه» (زنان خانه‌دار، دانشجویی و…) در دسترس شماست.
• مزیت این روش این است که در هر لحظه می‌توانید وضعیت «امور قراردادها و پرداخت» خود را چک کرده و سوابق خود را مشاهده کنید.

روش سوم: مراجعه حضوری به کارگزاری‌ها

اگر با دنیای دیجیتال میانه خوبی ندارید یا در مراحل ثبت‌نام با خطای سیستمی مواجه شدید که نیاز به بررسی پرونده فیزیکی داشت، می‌توانید با در دست داشتن اصل شناسنامه و کارت ملی و کارت پایان خدمت (برای آقایان)، به نزدیک‌ترین کارگزاری رسمی یا شعبه تأمین اجتماعی محل سکونت خود مراجعه کنید.

📌نکته کلیدی برای کاربران:

فرقی نمی‌کند از کدام روش اقدام کنید؛ نکته مهم این است که پس از انعقاد قرارداد، حتماً نسبت به دریافت فیش و پرداخت آن در مهلت قانونی اقدام نمایید تا سوابق شما با وقفه مواجه نشود. برای مشاهده لیست قراردادهای فعال خود، می‌توانید همیشه به بخش «امور قراردادها» سر بزنید.

بیمه اختیاری چه مزایا و محدودیت‌هایی دارد؟

انتخاب مسیر بیمه‌پردازی، مثل انتخاب یک جاده برای سفر است؛ باید بدانید کجای مسیر هموار است و کجا ممکن است با چالش روبرو شوید. بیمه اختیاری ۲۷ درصد، در عین حال که کامل‌ترین نوع بیمه خویش‌فرماست، نکاتی دارد که شاید در هیچ سایت رسمی به این صراحت به شما نگویند.

چرا بیمه اختیاری را پیشنهاد می‌کنیم؟ (مزایا)

• درمان رایگان و کامل: بزرگترین برتری این بیمه، بخش درمانی آن است. بر خلاف بیمه مشاغل آزاد که برای هر نفر باید مبلغی جداگانه (سرانه درمان) بپردازید، در بیمه اختیاری با همان ۲۷ درصد، شما و افراد تحت تکفلتان از خدمات درمانی کامل و رایگان در مراکز ملکی تامین اجتماعی بهره‌مند می‌شوید.

• پوشش ازکارافتادگی و فوت: این بیمه یک چتر امنیتی واقعی است. اگر خدای نکرده در طول دوران قرارداد، فرد دچار حادثه یا بیماری شود که منجر به ازکارافتادگی کلی گردد، بدون قید و شرط مستمری برای او برقرار می‌شود. همچنین در صورت فوت بیمه‌شده، بازماندگان تحت پوشش مستمری قرار می‌گیرند.

• هدیه ازدواج و پروتز: یکی از نکات دلسوزانه این قرارداد، تعلق گرفتن کمک‌هزینه وسایل کمک‌پزشکی (پروتز و اورتز) و همچنین کمک‌هزینه مراسم ترحیم است که در بسیاری از بیمه‌های دیگر دیده نمی‌شود.

محدودیت‌هایی که باید بدانید (معایب)

• خداحافظی با بیمه بیکاری: این مهم‌ترین نکته است. از آنجایی که در بیمه اختیاری شما «کارفرما» ندارید، مفهوم «بیکاری» برای سازمان معنا ندارد. بنابراین، در صورت قطع درآمد، مقرری بیمه بیکاری به شما تعلق نمی‌گیرد.

• نبود غرامت دستمزد: اگر به دلیل بیماری یا استراحت پزشکی مدتی نتوانید کار کنید، سازمان تامین اجتماعی مبلگی به عنوان حقوق ایام بیماری به شما پرداخت نخواهد کرد (برخلاف بیمه اجباری).

• هزینه بالاتر: نرخ ۲۷ درصد در مقایسه با نرخ‌های ۱۲ یا ۱۴ درصد مشاغل آزاد بالاتر است. این یعنی شما باید ماهانه بودجه بیشتری را کنار بگذارید، هرچند که در زمان بازنشستگی، این سرمایه‌گذاری با حقوق بالاتر جبران می‌شود.

آیا این بیمه برای من مناسب است؟

اگر شما فریلنسر هستید، خانه‌دار هستید و یا کسب‌وکار شخصی کوچکی دارید و می‌خواهید خیالتان از بابت درمان رایگان و حقوق بازنشستگی مطمئن راحت باشد، بیمه اختیاری بهترین و بی‌دردسرترین گزینه است.

ما سعی کردیم در این مقاله و با کمک ابزار محاسباتی‌مان، تصویری شفاف از آینده برایتان ترسیم کنیم. یادتان باشد، بهترین زمان برای شروع بیمه‌پردازی «همین امروز» است؛ چرا که سابقه بیمه، تنها سرمایه‌ای است که با پول زیاد هم نمی‌توان زمانِ رفته‌ی آن را خرید.

نکته‌ای که گفتیم یک هشدار تجربی است که شاید کمتر کسی به شما می‌گوید!!

شاید تا اینجای مقاله، بین انتخاب بیمه اختیاری ۲۷ درصد و سایر گزینه‌ها مردد مانده باشید. برای اینکه بتوانید در یک نگاه، تفاوت‌های کلیدی هزینه‌ها و خدمات را مقایسه کنید، ما در جدول زیر بیمه اختیاری را در کنار بیمه اجباری (کارمندی) و بیمه مشاغل آزاد قرار داده‌ایم. پیشنهاد می‌کنیم به ستون “بیمه بیکاری” و “دفترچه درمان” توجه ویژه‌ای داشته باشید، چرا که اصلی‌ترین تفاوت‌های هزینه‌ای در این دو بخش نهفته است: